Szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej – dlaczego jest kluczowe dla bezpieczeństwa organizacji
Ochrona przeciwpożarowa to jeden z fundamentalnych obszarów bezpieczeństwa w każdej organizacji – niezależnie od branży, wielkości zakładu czy rodzaju wykonywanej pracy. Pożar jest zdarzeniem nagłym, dynamicznym i potencjalnie tragicznym w skutkach. Dlatego odpowiednie przygotowanie pracowników poprzez szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej ma kluczowe znaczenie zarówno dla ochrony życia i zdrowia ludzi, jak i mienia oraz ciągłości działania firmy.
W niniejszym artykule wyjaśniamy, czym jest szkolenie PPOŻ, kto powinien w nim uczestniczyć, jaki jest jego zakres oraz dlaczego nie warto traktować go wyłącznie jako obowiązku formalnego.
Czym jest szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej?
Szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej to proces edukacyjny, którego celem jest zapoznanie pracowników z zasadami zapobiegania pożarom oraz właściwego postępowania w przypadku ich wystąpienia. Obejmuje ono zarówno wiedzę teoretyczną, jak i – w miarę możliwości organizacyjnych – elementy praktyczne.
Szkolenie PPOŻ uczy m.in.:
- rozpoznawania zagrożeń pożarowych w miejscu pracy,
- zasad zapobiegania pożarom,
- prawidłowego alarmowania i powiadamiania służb,
- zasad ewakuacji ludzi,
- podstaw użycia podręcznego sprzętu gaśniczego,
- roli pracowników w sytuacjach awaryjnych.
Dobrze przeprowadzone szkolenie PPOŻ buduje świadomość, że bezpieczeństwo pożarowe to odpowiedzialność zbiorowa, a nie wyłącznie zadanie służb ratowniczych.
Podstawa prawna szkoleń przeciwpożarowych
Obowiązek zapewnienia szkoleń z zakresu ochrony przeciwpożarowej wynika w szczególności z:
- ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej,
- Kodeksu pracy,
- przepisów wykonawczych dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.
Zgodnie z przepisami, pracodawca ma obowiązek:
- zapoznać pracowników z przepisami przeciwpożarowymi,
- zapewnić przygotowanie pracowników do działań w razie pożaru lub innego zagrożenia,
- wyznaczyć osoby odpowiedzialne za ewakuację i działania ratownicze.
Szkolenie PPOŻ jest więc integralnym elementem systemu BHP i zarządzania bezpieczeństwem w organizacji.
Dla kogo przeznaczone jest szkolenie PPOŻ?
Szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej powinno obejmować:
- wszystkich pracowników – w zakresie dostosowanym do zajmowanego stanowiska,
- osoby wyznaczone do ewakuacji i zwalczania pożarów,
- kadrę kierowniczą i osoby zarządzające pracownikami,
- nowych pracowników w ramach szkoleń wstępnych,
- pracowników po zmianach organizacyjnych lub technologicznych.
Należy podkreślić, że brak wiedzy pracownika w sytuacji pożaru może skutkować realnym zagrożeniem dla życia – zarówno jego samego, jak i innych osób przebywających w obiekcie.
Zakres szkolenia z ochrony przeciwpożarowej
Zakres szkolenia PPOŻ powinien być dopasowany do specyfiki zakładu pracy, rodzaju zagrożeń oraz organizacji obiektu. Najczęściej obejmuje on:
1. Podstawowe informacje o pożarach
- definicję pożaru,
- trójkąt spalania,
- klasy pożarów,
najczęstsze przyczyny powstawania pożarów w zakładach pracy.
2. Zagrożenia pożarowe w miejscu pracy
- instalacje i urządzenia mogące stanowić źródło zapłonu,
- materiały palne i łatwopalne,
- zagrożenia wynikające z błędów ludzkich i niewłaściwych zachowań.
3. Zapobieganie pożarom
- zasady bezpiecznego użytkowania instalacji i urządzeń,
- właściwe magazynowanie materiałów,
- utrzymanie porządku i drożności dróg ewakuacyjnych,
- przestrzeganie zakazów i procedur PPOŻ.
4. Postępowanie w przypadku pożaru
- zasady alarmowania i powiadamiania służb,
- kolejność działań w sytuacji zagrożenia,
- ewakuację ludzi z budynku,
- zachowanie w warunkach zadymienia.
5. Podręczny sprzęt gaśniczy
- rodzaje gaśnic,
- zasady ich doboru do rodzaju pożaru,
- podstawy bezpiecznego użycia.
Szkolenie PPOŻ – teoria czy praktyka?
Największą wartością szkolenia z zakresu ochrony przeciwpożarowej jest połączenie teorii z praktyką. Wiedza teoretyczna pozwala zrozumieć zagrożenia, natomiast ćwiczenia praktyczne:
- uczą właściwej reakcji w stresie,
- oswajają pracowników ze sprzętem gaśniczym,
- zwiększają skuteczność ewakuacji,
- ograniczają panikę w sytuacji zagrożenia.
W przypadku szkoleń online nacisk kładziony jest głównie na część teoretyczną, która stanowi solidną podstawę do dalszych działań praktycznych w zakładzie pracy.
Odpowiedzialność pracodawcy a szkolenia PPOŻ
W razie pożaru lub zagrożenia pożarowego organy kontrolne analizują m.in.:
- czy pracownicy byli przeszkoleni z zakresu PPOŻ,
- czy szkolenie było dostosowane do warunków pracy,
- czy pracownicy znali zasady ewakuacji,
- czy dokumentacja szkoleniowa była kompletna.
Rzetelnie przeprowadzone i udokumentowane szkolenie PPOŻ może stanowić istotny dowód dochowania należytej staranności przez pracodawcę.
Szkolenie PPOŻ online – nowoczesne rozwiązanie
Szkolenia PPOŻ w formie online to odpowiedź na potrzeby nowoczesnych organizacji. Umożliwiają one:
- przeszkolenie dużej liczby pracowników w krótkim czasie,
- elastyczne dopasowanie terminu do pracy zmianowej,
- standaryzację wiedzy,
- łatwe dokumentowanie ukończenia szkolenia.
To rozwiązanie szczególnie sprawdza się w firmach wielooddziałowych oraz tam, gdzie organizacja szkoleń stacjonarnych jest utrudniona.
Podsumowanie
Szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej nie jest jedynie wymogiem formalnym. To realne narzędzie zapobiegania tragediom, które może decydować o bezpieczeństwie ludzi i przyszłości przedsiębiorstwa.
Świadomi pracownicy, znający zasady postępowania w razie pożaru, to fundament skutecznego systemu bezpieczeństwa. Dlatego warto traktować szkolenie PPOŻ jako inwestycję – nie koszt.
Sprawdź szkolenie z zakresu ochrony przeciwpożarowej oferowane przez EHS Consulting:
https://ehsconsulting.bhpsoft.pl/pl/szkolenia/szkolenie-z-zakresu-ochrony-przeciwpozarowej