Pierwsza pomoc to jeden z najważniejszych elementów systemu bezpieczeństwa w miejscu pracy. Nagłe zdarzenia – takie jak zasłabnięcia, urazy, wypadki przy pracy czy stany zagrożenia życia – mogą wystąpić w każdej organizacji, niezależnie od branży czy charakteru wykonywanych zadań. Umiejętność udzielenia pierwszej pomocy przez pracowników często decyduje o zdrowiu, a nawet życiu poszkodowanego.
Dlatego szkolenie z zakresu pierwszej pomocy nie powinno być traktowane wyłącznie jako formalny obowiązek, lecz jako realna inwestycja w bezpieczeństwo ludzi i ciągłość funkcjonowania firmy.
Czym jest szkolenie z pierwszej pomocy?
Szkolenie z pierwszej pomocy to proces edukacyjny, którego celem jest przygotowanie uczestników do prawidłowego i skutecznego reagowania w sytuacjach nagłego zagrożenia zdrowia lub życia, do czasu przybycia wykwalifikowanych służb ratunkowych.
Szkolenie obejmuje zarówno część teoretyczną, jak i – co niezwykle istotne – ćwiczenia praktyczne, dzięki którym uczestnicy uczą się działać szybko, spokojnie i zgodnie z obowiązującymi standardami.
Podstawa prawna szkoleń z pierwszej pomocy
Obowiązek zapewnienia przeszkolenia pracowników z zakresu pierwszej pomocy wynika w szczególności z:
- Kodeksu pracy (art. 209¹),
- przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.
Zgodnie z przepisami, pracodawca ma obowiązek:
- zapewnić środki do udzielania pierwszej pomocy,
- wyznaczyć pracowników do udzielania pierwszej pomocy,
- zapewnić przeszkolenie tych pracowników,
- organizować system pierwszej pomocy dostosowany do rodzaju i skali zagrożeń.
W praktyce oznacza to, że pierwsza pomoc jest integralnym elementem systemu BHP, a nie dodatkiem o charakterze fakultatywnym.
Dla kogo przeznaczone jest szkolenie z pierwszej pomocy?
Szkolenie z pierwszej pomocy powinno być skierowane w szczególności do:
- pracowników wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy,
- kadry kierowniczej i osób zarządzających pracownikami,
- zespołów pracujących w warunkach podwyższonego ryzyka,
- nowych pracowników w ramach szkoleń wstępnych,
- wszystkich osób chcących podnieść swoje kompetencje w zakresie ratowania życia.
Należy podkreślić, że pierwszym ratownikiem na miejscu zdarzenia jest najczęściej współpracownik, a nie służby ratunkowe.
Zakres szkolenia z pierwszej pomocy
Zakres szkolenia powinien być dostosowany do specyfiki organizacji oraz potencjalnych zagrożeń. Najczęściej obejmuje on:
1. Podstawy udzielania pierwszej pomocy
- aspekty prawne udzielania pierwszej pomocy,
- bezpieczeństwo ratownika i poszkodowanego,
- zasady oceny sytuacji i stanu poszkodowanego,
- wzywanie pomocy i współpraca z numerem alarmowym 112.
2. Stany nagłego zagrożenia życia
- utrata przytomności,
- nagłe zatrzymanie krążenia,
- zawał serca i udar mózgu,
- zadławienia,
- drgawki i wstrząs.
3. Resuscytacja krążeniowo-oddechowa (RKO)
- RKO u osób dorosłych,
- użycie automatycznego defibrylatora zewnętrznego (AED),
- postępowanie do czasu przyjazdu zespołu ratownictwa medycznego.
4. Urazy i obrażenia
- krwotoki i rany,
- złamania, skręcenia i zwichnięcia,
- urazy głowy i kręgosłupa,
- oparzenia termiczne i chemiczne.
5. Pierwsza pomoc w specyficznych sytuacjach
- porażenie prądem elektrycznym,
- zatrucia,
- urazy w miejscu pracy,
- zdarzenia masowe.
Odpowiedzialność pracodawcy a pierwsza pomoc
W razie wypadku przy pracy lub nagłego zdarzenia zdrowotnego analizie podlegają m.in.:
- organizacja systemu pierwszej pomocy,
- dostępność apteczek i AED,
- liczba i przygotowanie osób wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy,
- dokumentacja szkoleń.
Braki w tym zakresie mogą skutkować odpowiedzialnością prawną pracodawcy.
Szkolenie z pierwszej pomocy – stacjonarne czy online?
Szkolenia z pierwszej pomocy mogą być realizowane w różnych formach, jednak najwyższą skuteczność zapewniają szkolenia stacjonarne, umożliwiające ćwiczenia praktyczne na fantomach i sprzęcie ratowniczym.
Forma online może stanowić uzupełnienie wiedzy teoretycznej, jednak nie zastąpi praktycznego treningu umiejętności ratunkowych.
Szkolenie z pierwszej pomocy online – nowoczesna i skuteczna forma nauki
Coraz więcej organizacji decyduje się na szkolenie z pierwszej pomocy w formule online. To rozwiązanie, które łączy wysoką jakość merytoryczną z elastycznością organizacyjną. Szkolenia online umożliwiają zdobycie aktualnej wiedzy z zakresu udzielania pierwszej pomocy bez konieczności wyłączania pracowników z pracy na cały dzień.
Szkolenie z pierwszej pomocy online:
- pozwala przeszkolić dużą liczbę pracowników w krótkim czasie,
- umożliwia naukę w dogodnym miejscu i czasie,
- zapewnia jednolity standard przekazywanej wiedzy,
- ułatwia dokumentowanie realizacji obowiązków BHP,
- jest szczególnie skuteczne jako szkolenie cykliczne lub przypominające.
Nowoczesne szkolenia online są prowadzone w sposób angażujący – z wykorzystaniem materiałów wideo, przykładów zdarzeń, symulacji oraz testów wiedzy. Dzięki temu uczestnicy nie tylko zapoznają się z procedurami, ale również lepiej zapamiętują właściwe schematy działania w sytuacjach zagrożenia życia.
W wielu organizacjach szkolenie online stanowi doskonałe uzupełnienie ćwiczeń praktycznych lub pierwszy etap przygotowania pracowników do świadomego i odpowiedzialnego reagowania.
Podsumowanie
Szkolenie z pierwszej pomocy to jeden z najważniejszych elementów budowania kultury bezpieczeństwa w organizacji. Każda minuta zwłoki w udzieleniu pomocy może mieć kluczowe znaczenie, dlatego wiedza i umiejętności pracowników są bezcenne.
Dobrze zaplanowane i regularnie realizowane szkolenia z pierwszej pomocy:
- ratują życie,
- ograniczają skutki wypadków,
- zwiększają świadomość i odpowiedzialność pracowników,
- chronią pracodawcę przed konsekwencjami prawnymi.
Pierwsza pomoc to nie teoria – to umiejętność, która w krytycznym momencie może zrobić ogromną różnicę.